Sau EURO 2028, hệ thống thi đấu của các đội tuyển quốc gia châu Âu sẽ được thay đổi đáng kể. UEFA dự kiến chính thức thông qua kế hoạch mới trong cuộc họp của Ủy ban điều hành tại Thessaloniki (Hy Lạp), với mục tiêu biến các trận đấu quốc tế trở nên cạnh tranh và hấp dẫn hơn.

Điểm đáng chú ý nhất nằm ở việc Nations League 2028/29 sẽ giảm từ 4 League xuống còn 3 League. Ba League mới sẽ có tổng cộng 18 đội mỗi League, được chia thành 3 bảng, mỗi bảng 6 đội. Các đội sẽ chơi 6 trận với 5 đối thủ khác nhau, gặp các đối thủ đến từ những nhóm hạt giống khác nhau theo cơ chế bốc thăm. Với 55 đội tuyển tham dự, League C sẽ có một bảng gồm 7 đội và phải bắt đầu lịch thi đấu sớm hơn một kỳ tập trung.

Nations League chỉ là một phần của cuộc cải tổ

Theo kế hoạch, vòng loại EURO và World Cup cũng sẽ được vận hành theo mô hình gần giống Champions League. UEFA dự kiến chia vòng loại thành hai cấp độ. Liga 1 gồm 36 đội tuyển thuộc hai League A và B của Nations League, trong khi Liga 2 dành cho 18 hoặc 19 đội còn lại.

Đáng chú ý, 36 đội tuyển mạnh nhất châu Âu sẽ được đưa vào một “giải đấu” riêng, chia thành 3 bảng, mỗi bảng 12 đội. Các đội không phải gặp toàn bộ đối thủ mà sẽ đá 6 trận với 6 đội khác nhau, trong đó các đối thủ được lựa chọn từ ba nhóm hạt giống. Đây chính là điểm khiến mô hình mới được ví như một phiên bản Champions League dành cho các ĐTQG.

Cách tổ chức này tạo ra sự thay đổi rất lớn so với vòng loại truyền thống. Thay vì một bảng đấu gồm các đội mạnh, trung bình và yếu phải gặp nhau nhiều lần theo thể thức cũ, các đội tuyển sẽ được phân nhóm và bốc thăm để tạo ra những cặp đấu có tính cạnh tranh cao hơn.

UEFA muốn tận dụng chính công thức đã giúp Champions League trở nên hấp dẫn sau khi chuyển sang thể thức Swiss. AS mô tả đây là một “giải đấu giả vòng tròn”, trong đó vị trí của mỗi đội liên tục thay đổi dựa trên kết quả và hiệu số, tạo ra sự hấp dẫn cho tới những lượt đấu cuối.

Ít trận đấu vô nghĩa hơn, nhiều trận đấu đáng xem hơn

Cơ quan điều hành bóng đá châu Âu cho rằng các vòng loại hiện tại đôi khi thiếu tính cạnh tranh và không đủ hấp dẫn đối với khán giả cũng như truyền hình. Vì vậy, việc đưa các đội vào những nhóm đấu cân bằng hơn được kỳ vọng sẽ làm tăng giá trị của bóng đá đội tuyển.

Tuy nhiên, UEFA cũng không muốn cuộc cải tổ khiến lịch thi đấu quốc tế trở nên nặng nề hơn. Một trong những nguyên tắc quan trọng của kế hoạch mới là không bổ sung thêm ngày thi đấu. Nói cách khác, UEFA muốn thay đổi chất lượng và cấu trúc các trận đấu thay vì đơn giản là tăng số lượng.

Cơ hội dành cho các đội tuyển nhỏ cũng được tính đến. Ở hệ thống vòng loại mới, những đội đứng đầu các bảng Liga 1 sẽ giành vé trực tiếp, trong khi các suất còn lại được quyết định thông qua vòng play-off. Cơ chế này được thiết kế để các đội thuộc Liga 2 vẫn có con đường cạnh tranh suất dự EURO hoặc World Cup.

Nếu được triển khai đúng kế hoạch, từ năm 2028 người hâm mộ sẽ chứng kiến một hệ thống bóng đá đội tuyển rất khác. Nations League trở thành nền tảng phân loại, vòng loại EURO và World Cup vận hành theo mô hình Swiss, còn vị trí của mỗi đội có ý nghĩa lớn hơn trong cả hệ thống.

UEFA vì thế đang tiến thêm một bước sau cuộc cách mạng Champions League: tạo ra một “Champions League dành cho các ĐTQG”. Mục tiêu không chỉ là làm mới Nations League mà còn biến những đợt tập trung đội tuyển vốn thường bị xem là kém hấp dẫn thành một phần quan trọng hơn của lịch bóng đá châu Âu.